D&D 5eZasady

Obłęd

Obłęd to mechanika opisująca wpływ przerażających doświadczeń na psychikę postaci, wprowadzając różnorodne efekty od krótkotrwałych zaburzeń po trwałe defekty charakteru. Te zasady pomagają oddać napięcie i grozę kampanii o tematyce horroru.

Obłęd
Fot. cottonbro studio / Pexels
Przygoda
Dział

W trakcie przygód postaci mogą zostać poddane działaniu efektów wywołujących obłęd, takich jak niektóre czary, choroby, trucizny czy nadprzyrodzone zjawiska. Aby oprzeć się tym efektom, zazwyczaj wymagany jest rzut obronny na Roztropność lub Charyzmę. Obłęd dzieli się na trzy kategorie: krótkotrwały, długotrwały oraz nieokreślony, z których każda ma odmienne skutki i czas trwania.

Krótkotrwały obłęd trwa od 1 do 10 minut (rzut 1d10) i powoduje efekty takie jak sparaliżowanie, obezwładnienie, przerażenie zmuszające do ucieczki, bełkotanie, przymus ataku, halucynacje czy utrata przytomności. Długotrwały obłęd utrzymuje się od 10 do 100 godzin (1d10 × 10) i obejmuje m.in. obsesyjne powtarzanie czynności, paranoję, halucynacje, przywiązanie do talizmanu, częściową amnezję czy utratę zdolności mowy. Najcięższy, nieokreślony obłęd wprowadza trwałe wady charakteru, które utrzymują się aż do wyleczenia, takie jak przekonanie, że alkohol utrzymuje przy zdrowych zmysłach, skłonność do kłamstw, paranoja czy nawet upodobanie do zabijania.

Na leczenie obłędu stosuje się różne czary: uspokojenie emocji tłumi objawy, mniejsze uzdrowienie usuwa krótkotrwały i długotrwały obłęd, a większe uzdrowienie lub potężniejsza magia jest potrzebna do leczenia obłędu nieokreślonego. W zależności od źródła obłędu możliwe jest także zastosowanie czarów takich jak zdjęcie klątwy czy rozproszenie zła.

Zastosowanie

1. Gdy postać zostaje wystawiona na działanie efektu wywołującego obłęd, Mistrz Gry wymaga rzutu obronnego na Roztropność lub Charyzmę, zależnie od sytuacji.
2. W przypadku niepowodzenia rzutu, określ typ obłędu: krótkotrwały, długotrwały lub nieokreślony, zgodnie z naturą zagrożenia.
3. Rzuć 1d10, aby określić czas trwania krótkotrwałego lub długotrwałego obłędu, a następnie rzuć 1d100, by wybrać konkretny efekt z odpowiedniej tabeli.
4. W przypadku obłędu nieokreślonego rzuć 1d100, aby wybrać trwałą wadę charakteru.
5. Stosuj efekty zgodnie z opisem, pamiętając o czasie trwania i warunkach kończących (np. otrzymanie obrażeń kończy krótkotrwały paraliż).
6. Aby wyleczyć obłęd, zastosuj odpowiedni czar lub magiczną interwencję zgodnie z opisem w zasadach.

Skalowanie / wyższe poziomy

Obłęd może mieć różne źródła i natężenie, co wpływa na jego typ i czas trwania. Krótkotrwały obłęd to zwykle efekt mniej intensywnych lub jednorazowych zdarzeń, natomiast długotrwały i nieokreślony pojawiają się przy silniejszych, powtarzających się lub magicznych zagrożeniach. Niektóre efekty, jak halucynacje, pojawiają się zarówno w krótkotrwałym, jak i długotrwałym obłędzie, ale ich wpływ i czas trwania różnią się. Mistrz Gry może dostosować trudność rzutów obronnych i czas trwania efektów, aby lepiej oddać klimat kampanii.

Wskazówki dla Mistrza Gry

Mistrzu Gry, wykorzystuj obłęd, by podkreślić psychologiczne konsekwencje przygód, zwłaszcza w kampaniach grozy. Pamiętaj, by jasno komunikować graczom, jakie efekty i na jak długo ich dotyczą, a także jakie działania mogą podjąć, by się wyleczyć. Unikaj nadużywania efektów paraliżu czy utraty przytomności, które mogą spowalniać rozgrywkę. Zachęcaj graczy do odgrywania wad charakteru wynikających z obłędu, co wzbogaci narrację i wprowadzi interesujące wyzwania.

FAQ

Czy obłęd może się kumulować, np. krótkotrwały i długotrwały jednocześnie?

Nie, efekty obłędu nie kumulują się bezpośrednio. Jeśli postać zostanie poddana kolejnemu efektowi obłędu, Mistrz Gry decyduje, czy nowy efekt zastępuje obecny, czy go ignoruje, zwykle stosując bardziej dotkliwy lub dłuższy.

Jakie rzuty obronne stosować przeciw obłędowi?

Zazwyczaj rzut obronny na Roztropność lub Charyzmę, zależnie od źródła efektu. Mistrz Gry określa, który atrybut jest właściwy w danej sytuacji.

Czy czar <i>uspokojenie emocji</i> leczy obłęd?

Uspokojenie emocji tłumi objawy obłędu, ale nie leczy go trwale. Do usunięcia krótkotrwałego lub długotrwałego obłędu potrzebne jest mniejsze uzdrowienie, a do trwałego obłędu – potężniejsza magia, np. większe uzdrowienie.