Monastyr – Podręcznik podstawowy (recenzja)

Recenzja Monastyru (Wydawnictwo Portal) — mrocznego, barokowego RPG w świecie Dominium. Bogaty setting, mechanika 3k20 z „dziką kością", mocne i słabe strony oraz dla kogo jest ta gra.

5 lipca 2026

Monastyr – Podręcznik podstawowy (recenzja)
Fot. Denys Gromov / Pexels

Co to jest

Monastyr to polski system RPG w konwencji mrocznego fantasy i „płaszcza i szpady”, osadzony w barokowym świecie Dominium. Wydało go Wydawnictwo Portal; autorami podstawki są Ignacy Trzewiczek, Michał Oracz i Marcin Blacha. Więcej w profilu Monastyr.

Wydania i format

I edycja ukazała się w 2004 roku (ok. 288 stron), poprawiona i rozszerzona II edycja — w 2005 (twarda oprawa, więcej kolorowych ilustracji). Później do linii dołączył osobny „Podręcznik Gracza” oraz dodatki (m.in. Atlas Dominium, przygody).

Co znajdziesz w podręczniku

Tworzenie postaci (profesje w grupach: wojsko, kler, dwór oraz osobno mag/czarnoksiężnik), z wyborem szkoły szermierki, patrona i „sekretu z przeszłości”; mechanikę, dwuwariantową walkę (szybszą „treningową” i szczegółowe „prawdziwe starcie”), zasady magii, opis świata i materiał dla MG.

Jak działa mechanika

Rdzeń to autorski rzut 3k20. Charakterystyczna jest „dzika kość”: jedna z trzech kości wyznacza styl i widowiskowość wykonania akcji (im niższy wynik, tym bardziej dramatycznie). Rozwój postaci opiera się na wydawaniu doświadczenia, a magia jest fabularnie i mechanicznie „kosztowna” — niesie ryzyko utraty duszy czy opętania.

Mocne i słabe strony

Na plus: najczęściej chwalony jest bogaty, spójny i oryginalny setting z rozbudowaną historią oraz gęsty klimat moralnych szarości i intryg. Na minus: recenzenci wskazują mechanikę jako najsłabsze ogniwo (zarzuty niedopracowania, zwłaszcza zasad magów i złożonej walki), a także miejscowe błędy redakcyjne; mroczny, przygnębiający ton bywa barierą dla części odbiorców (kwestia gustu).

Dla kogo

Dla graczy ceniących mroczny realizm, polityczne intrygi, honor i niejednoznaczne postacie ponad klasyczny heroizm. Mniej odpowiedni dla początkujących szukających prostej mechaniki i pogodnego tonu.

To niezależna, informacyjna recenzja — nie jest materiałem wydawcy. Nazwy i znaki towarowe należą do ich właścicieli i użyto ich opisowo. Fakty zweryfikowano źródłowo; oceny opierają się na powszechnie odnotowanych opiniach recenzentów. Szczegóły: Źródła i licencje.